RSS feed

Fietsgemeente 2018: één winnaar is al bekend.


Breaking news

Tot en met vrijdag 15 december kunnen gemeenten zich bij de Vlaamse Stichting Verkeerskunde (VSV) kandidaat stellen voor de titel van ‘Fietsgemeente 2018’, maar de winnaar voor de categorie beneden de 20.000 inwoners al bekend: Bonheiden.

Enfin, wat mij betreft toch – al heb ik er hoegenaamd niets in te zeggen. Maar ik maak me sterk dat Bonheiden over de grootste troeven beschikt en wel met een combinatie van twee ingrediënten waarvan ik normaal gesproken maar een lauwe liefhebber ben: fietsstraten en ICT.

Fietsstraten

Bonheiden en Mechelen (120)Fietsstraten zijn de nieuwste hype in fietsland en elke gemeente lijkt er tegenwoordig één te willen hebben, of ze nu zin heeft of niet. Vaak gebeurt dat met de beste bedoelingen, maar even vaak is de fietsstraat niet meer dan een middel om Koning Auto ruim baan te geven op de route waar de bestemmingen en de functies liggen. Fietsers worden dan verbannen naar een excuustraject, in het beste geval parallel aan de eigenlijke route, en soms is zelfs het woord ‘traject’ geflatteerd: de fietsstraat is dan een willekeurige strook asfalt die van nergens naar nergens leidt en in de feiten niet meer is dan een doortrapte (sic) maskering van een gebrek aan moed om het autoverkeer aan banden te leggen.

 

Fietsstratennetwerk

In Bonheiden kan je de wat atypische coalitie van N-VA, CD&V en Groen daar niet van betichten. De ambitie was er van meetafaan duidelijk: meer mensen op de fiets krijgen door hen veilige routes aan te bieden.

En zo geschiedde. Enerzijds werden ‘stille kamers’ afgebakend: gebieden waar doorgaand autoverkeer niet gewenst is. Anderzijds werd in samenspraak met de kindergemeenteraad (!) en op basis van de feitelijke verplaatsingspatronen bepaald op welke wegen de fiets maatgevend zou moeten worden. Het resultaat was een samenhangend netwerk dat de belangrijkste bestemmingen verbindt of er aansluiting op geeft: de scholen, het gemeentehuis en het cultureel centrum, de toekomstige fietssnelweg Mechelen-Antwerpen… Hier geen losse eindjes, maar een netwerk van meer dan 25 kilometer van fietsstraten en ‘fietsvriendelijke’ straten.

Draagvlak 

Niet de fietser werd dus verbannen, wel de automobilist.

Straf? Het wordt nog straffer. Het gebeurde met instemming van de bewoners van alle betrokken straten. “83% was de laagste instemmingsscore die we haalden op onze inspraakvergaderingen,” vertelde een burgemeester ons zo enthousiast dat we niet anders kunnen dan daarin alvast een deel van de verklaring te zien.

Een ander deel van de verklaring is dat de bewoners er duidelijk bij te winnen hadden. Behalve fietsveiligheid voor hun kinderen en zichzelf, ook – maar dat bleek dus pas achteraf – een halvering van het autoverkeer. Leefkwaliteit met andere woorden.

Maar er is meer. Onder andere door een verfijning van de afstelling van de verkeerslichten, is er op het hoofdwegennet nu een vlottere doorstroming voor auto’s. Zo hebben automobilisten alvast een reden minder om nog hun heil te zoeken in ‘binnenwegeltjes’.

Deze slideshow heeft JavaScript nodig.

Gedurfde inrichting 

En hoe werden die fietsstraten dan ingericht? Alvast niet met peperduur rood asfalt van minderwaardige kwaliteit noch met rode verf die elke twee jaar moet worden vernieuwd. Bonheiden koos voor de even gedurfde als eenvoudige combinatie van smalle suggestiestrepen (“Ze betekenen niks en hebben geen enkel statuut!” aldus burgemeester Vaganée), chevrons en fietssjablonen, doorlopende witte lijnen (“Meteen een parkeerverbod.”) en wat verkeersborden.

Het resultaat mag er wezen: straten waar iedereen met zijn klompen aan voelt dat de auto er hoogstens te gast is. Waarmee de essentie van een fietsstraat perfect gevat is.

Bonheiden en Mechelen (113)

Natuurlijk zijn ook in Bonheiden nog niet alle problemen ‘van de baan’. Op sommige stukken van het fietstraject is de spanning met de ruimte die de auto opeist nog sterk voelbaar. Zelfs als hij er niet is.

Kostprijs?

Een beetje verf, wat borden, enkele paaltjes en een portie politieke moed en handigheid. Dat kost niet veel. “50.000 euro,” aldus de burgervader, wat dus betekent dat als de prijs van ‘Fietsgemeente 2018’ wordt binnengehaald Bonheiden uit de kosten is.

Al is het dat eigenlijk nu al. Er is de onschatbare opbrengst van de gestegen verkeersveiligheid.  Het aantal ongevallen met doden en gewonden is op één jaar tijd spectaculair gedaald. Tegelijk is het aantal fietsers spectaculair gestegen. Fietste tot voor kort 12% van de leerlingen naar school, vandaag is dat meer dan 60%. En de winst tikt verder aan onder de vorm van een aanzienlijke toeristische bonus. Steeds meer recreatieve fietsers vinden de weg naar Bonheiden en strijken neer bij de plaatselijke horeca.

ICT

Waren het alleen de verf, de borden en de paaltjes die het hem deden? Nou nee. Er is ook de slimme inzet van ICT.  Door de fietsen van de Bonheidense leerlingen en scholieren uit te rusten met een chip kan vandaag elke fietsrit naar school volautomatisch en correct geregistreerd worden. En dus ook  beloond. Hoe meer leerlingen met de fiets naar school komen, hoe meer ‘dukaten’ ze verzamelen. Fietsen bij slecht weer of in de winter levert meer op dan fietsen bij zonnig weer. Zeg nu zelf: de smart verminderen, dat is pas smart! Bonheiden was dan ook al de terechte winnaar van de Agoria Smart City Award.

Feest!

Het mooiste moet nog komen. Want wat doet een mens in godsnaam in Eurotijden met dukaten? Hij gaat ermee naar één van de vijf dorpskermissen. Daar zijn ze één euro waard – een kostprijs die de foorkramers voor de helft voor hun rekening nemen. De burgervader: “De kinderen mogen van ons heel veel met de auto rijden, maar wel op de kermismolen!”

Of hoe fietsen uiteindelijk letterlijk een kinderfeest wordt. Een betere illustratie van wat ik in ‘Weg van mobiliteit’ bedoelde met de noodzaak van een vierde* ‘E’, die van Enjoyment, kan ik nauwelijks bedenken.

 

 

*De andere 3 E’s zijn Engineering, Education en Enforcement.

Advertenties

Over deanderekrispeeters

Mobiliteitsexpert en blikopener bij Bandenloze Vennootschap DAKP. Levert onafhankelijk mobiliteitsadvies, second opinions en creatieve ondersteuning aan bewonersgroepen, oudercomités, bedrijven en overheden. Voor vrijblijvende info: deanderekris@gmail.com Geeft lezingen over mobiliteit voor wie er klaar voor is. Zie: www.koortzz.be Auteur van 'Het Voorruitperspectief' (2000), 'De File Voorbij' (2010) en 'Weg van mobiliteit' (2014). Schrijft daarnaast onder meer columns, opiniebijdragen, sporadische bijdragen her en der en - surprise! - blogberichten.

»

  1. Een zeer straf beleid inderdaad.
    We bezochten als Fietsersbond Begijnendijk eerder ook al Bonheiden.
    Wie de burgemeester zelf aan het woord wil horen, vindt de links op mijn blog:

    http://transitienu.blogspot.be/2016/11/voor-een-ambitieus-gemeentelijk.html

    Beantwoorden
  2. Ik was al van plan om er eens (in een ochtendspits) te gaan fietsen. Ben jij zelf gaan fietsen?

    Beantwoorden
  3. “Fietsers absolute voorrang” (openingsfoto)
    Terwijl fietsstraat NIETS aan voorrang verandert …
    ongezonde #brainwashing

    Onderste foto illustreert het geknoei in Bonheiden
    Wat is dat nu eigenlijk ?
    * Links is er geen fietspad.
    ZIJN DAT DE “SUGGESTIESTREPEN” ?
    Dat zijn wel wettelijk bepaalde wegmarkeringen die of een rijstrook, of een fietspad horen aan te geven …

    * De fietsikoontjes zijn onwettig gebruikt, zoals in 99% van de gevallen

    * En rechts …
    Is dat de werkelijke rand van de rijbaan die opschuift ?
    Wat doet dat fietsikoontje LINKS in een rijstrook ? (
    Parkeervakjes zijn in wegcode niet voorzien buiten een parkeerzone, maar een parkeerzone is hier niet gemarkeerd …

    Welke clown laat parkeren uitgerekend in een bocht toe ?
    (Dat is in elk geval wat ik denk dat ze er proberen te markeren …)

    Beantwoorden
    • Geen illustratie van het ‘geknoei’ van Bonheiden, wel van de tekortkomingen in onze wegcode. Liever verkeerssituaties die werken en niet helemaal conform de wegcode zijn dan verkeerssituaties die conform zijn maar onveilig.

      Beantwoorden
      • fietsendeOuder

        in theorie heb je gelijk. (en ik vind dat ook)
        Helaas denken verzekeringsmaatschappijen niet zo (in mijn onfortuinlijke ervaring)

      • Dit heeft totaal niets met tekortkomingen in de wegcode te maken.
        Deze knoeiboel werkt helemaal niet.
        “Niet helemaal conform” is wel het eufemisme van de week.
        Parkeren is daar verboden : rijbaan onderverdeeld in rijstroken (al is niet meteen duidelijk hoeveel) én in bocht.
        De vakjes waarmee men dat parkeren -onveilig bovendien- toch wil toelaten, hebben niet de betekenis die men er aan wil geven.
        Staan er auto’s, worden de fietsers gesandwiched tussen de geparkeerde auto’s en de tegenligger.

        Het échte probleem in dit land, zijn “deskundigen” die dergelijke knoeiboel nog gaan bewieroken en verdedigen ook.

        Dit is regelrecht prutswerk, en het moet gewoon gezegd worden u!

        Accident waiting to happen – al het al niet gebeurd is …

  4. Sommigen wegmarkeringen die ze hebben aangebracht betekenen toch wel iets volgens mij:

    Via Koninklijk Besluit:
    Artikel 74. Overlangse markeringen die een fietspad aanduiden.
    Het deel van de openbare weg dat afgebakend is door twee evenwijdige witte onderbroken strepen en dat niet breed genoeg is voor het autoverkeer, is een fietspad.”

    Artikel 72. Overlangse markeringen die de rijstroken aanduiden.
    72.1. Deze wegmarkeringen zijn wit en kunnen bestaan uit :
    1° een doorlopende streep;
    2° een onderbroken streep;
    3° een naast elkaar getrokken doorlopende en onderbroken streep.”

    Of via Ministrieel Besluit:
    “<a href="https://www.wegcode.be/wetteksten/secties/mb/mb-111076/870-hs3art14"Artikel 14. Overlangse markeringen die de rijstroken aanduiden.
    14.1. Inleidende bepalingen.
    1° De overlangse markeringen die de rijstroken aanduiden, voorzien in artikel 72 van het algemeen reglement op de politie van het wegverkeer, mogen slechts aangebracht worden indien de rijstroken ten minste 2,75 m breed zijn, behoudens bij het naderen van een kruispunt of in bijzondere gevallen.

    Met andere woorden: op enkele van uw foto’s zie ik dat de gemeente Bonheiden vermoedelijk bewust in een aantal straten te smalle rijstrookmarkeringen heeft aangebracht om als rijstroken voor auto’s te kunnen dienen (zelfs eentje in het midden van de straat met een soort fietspechstrook links en rechts ervan).
    Daardoor worden die straten enkel toegankelijk voor fietsers en voetgangers.

    De F111 en F113 verkeersborden (begin en einde fietsstraat) dienen dus om de auto toe te laten in de straat te rijden want er zijn eigenlijk geen rijstroken aangeduid voor auto’s.

    Dat is inderdaad wel héél letterlijk fietsstraat maken!

    In ieder geval een halvering van het autoverkeer betekent wel iets volgens mij qua resultaat van genomen verkeersmaatregels. Al helemaal in verhouding tot hun budget!

    Beantwoorden
  5. Ziet er goed uit, daar in Bonheiden. Wie had dat nu verwacht van Bonheiden of all places.. Ik dacht dat Damme ook zeer goed bezig was als fietsgemeente, ook met steun van de bevolking

    Beantwoorden
  6. Johan Polleunis

    Alle lof voor Bonheiden.
    Ik fiets dagelijks van Putte naar Mechelen, over grondgebied Bonheiden.
    Dit traject loopt voor een groot stuk over een 6,5 km lange fietsstraat in Bonheiden.
    Maar … de automobilisten zijn nog lang niet mee in dit verhaal.
    Uit eigen ondervinding stel ik vast dat in de spitsuren ca. 80% (!!) van de automobilisten zich niet houdt aan de regels van een fietsstraat.
    En probeer ze hier vooral niet op te wijzen, want dan is verbale en fysieke agressie niet ver af.

    Conclusie: een prima fietsbeleid, maar controle door politie is noodzakelijk om dit ook in de praktijk af te dwingen.

    Beantwoorden
  7. Pingback: Fietsgemeenten 2018 | De Andere Kris Peeters

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: