RSS feed

2019 in twee citaten


“Winkelhieren” werd het woord van het jaar. Daar kan ik mee leven, al kwam het voor onze buurtwinkel schromelijk te laat. Hopelijk heeft de middenstand het woord zélf begrepen. Geen evidentie als we zien hoe die theoretische autobereikbaarheid en doelgerichte runshopping nog altijd verkiest boven praktische bereikbaarheid en de gezelligheid van serendipiteit.

Maar er is hoop. In mijn gemeente bijvoorbeeld verloot de middenstand voor het eerst sinds jaren géén auto waarmee de winnaar voortaan makkelijker naar het shoppingcentrum kan. De prijzenpot bestaat dit jaar uit elektrische steps en een stuk of wat city trips. Ik weet het. We zijn er nog niet helemaal. Maar het bougeert. Eindelijk.

Met dank aan onze jongeren, laat ons wel wezen. Ze schopten ons dit jaar een geweten en verrijkten onze woordenschat ook met een woord: ‘vliegschaamte’. Alvast de Zweden voegden de daad bij het woord en gingen effectief minder vliegen, terwijl elders in Europa de slaaptrein aan zijn comeback lijkt te zijn begonnen. Het bougeert, zei ik dat al?

Een woord dat zich alvast warm loopt om woord van het jaar 2020 te worden is ‘beleidsschaamte’: de nieuwe rage onder politici om niet langer aan te kondigen wat ze gaan doen (waarna er vaak niets volgt), maar wel wat ze vooral niet gaan doen: rekeningrijden invoeren, salariswagens laten uitdoven, de betonstop – nu ja – hard maken, een regering vormen… We zouden het ook gewoon ‘spijbelen’ kunnen noemen. Of staken, maar dan wel betaald.

We zouden het ook gewoon ‘spijbelen’ kunnen noemen. Of staken, maar dan wel betaald.

Voorlopig leidt een en ander vooral tot plaatsvervangende schaamte. Ik ben oud genoeg om de mantra “Wat we zelf doen, doen we beter” nog te kennen. Ook al was ik er een koele minnaar van, altijd was er de hoop dat het misschien toch waar kon zijn. Van die illusie ben ik nu wel genezen. Wat we zelf doen, doen we niet.

In wat voor mijn part “het boek van het jaar” was, ‘Grand Hotel Europa’,  schreef Ilja Leonard Pfeijffer daarover een treffende passage:

“Ik heb het altijd verbazingwekkend gevonden dat mensen geloven dat alle reëel bestaande problemen automatisch worden opgelost met meer zeggenschap. Het antwoord wordt gezocht in de procedure van besluitvorming, terwijl de werkelijke vraag mij lijkt welke besluiten vervolgens wenselijk zouden zijn. Anderzijds is het psychologisch begrijpelijk dat mensen de neiging hebben om hun problemen te externaliseren. Het voelt aan als de helft van de oplossing wanneer je iemand kunt bedenken die je de schuld kunt geven van je ongemakken.”

Een alternatief is om de ongemakken te ontkennen – of ze systematisch niet te zien. Dat is wat de zogenaamde ecomodernisten doen. Zelden klonk de omschrijving “optimist tot in de kist” cynischer. Deze technofielen wisselen al naargelang van de noodwendigheden het geweer van schouder. De klimaatopwarming wordt nu eens geminimaliseerd (“vroeger was er ook al klimaatverandering”) dan weer geidealiseerd (“meer CO2 betekent meer plantengroei”, “hogere temperaturen zorgen voor minder doden”). Ook over de rol van de mens wordt warm en koud geblazen. Enerzijds moeten we bescheiden zijn wat ons aandeel in de klimaatverandering betreft. Anderzijds moeten we erop vertrouwen dat de mens het wel weer recht gaat trekken met extra technologie.

Voor de geïnteresseerden: een mooie staalkaart van dit onsamenhangend gedaas vind je in het boek ‘Ecomodernisme’ van Marco Visscher e.a. Daarmee heb ik dan meteen ook mijn grootste lectuur-teleurstelling van 2019 vermeld.

Microklimaat auto

Klimaatverandering aan het werk

Een citaatje ter illustratie? Welaan dan. Op bladzijde 22 lezen we dit:

Dankzij fossiele brandstoffen bleven de bomen gespaard die we eeuwenlang kapten om vuur mee te maken, ons te verwarmen en om ons eten op te koken. We hoefden niet langer walvissen en zeehonden te doden om van hun vet olie te produceren waarmee we onze lampen brandende konden houden. Ook de slaven konden worden bevrijd; ze werden onrendabele, onpraktische arbeidskrachten toen concurrerende machines veel meer werk konden verzetten zonder te klagen. Kinderen hoefden niet langer op het land te werken, vrouwen kregen het in het huishouden ook steeds minder zwaar.

Bij een eerste lezing lijkt zo’n bewering een verfrissende kijk op de zaak. Fossiele brandstoffen hebben ons veel goeds gebracht! Wie twee keer nadenkt beseft echter dat deze bewering alleen maar stand houdt vanuit een exclusief westers perspectief. Slaven bestaan natuurlijk wél nog. Sterker nog: er zijn er vandaag meer dan ooit eerder in de wereldgeschiedenis. In 2018 schatte men hun aantal op 40 miljoen slaven. Mo Magazine schreef enkele jaren geleden dat zelfs ons land er niet aan ontsnapte. Al dient gezegd: met “slechts” 2000 slaven scoorden we nog redelijk goed. Voor een globaal overzicht is er de Global Slavery Index – een meetinstrument waar de ecomodernisten in al hun selectiviteit nog nooit van hebben gehoord.

In de mate dat arbeiders, vrouwen en kinderen het vandaag wél beter hebben, is het misschien ook een beetje kort door de bocht om te stellen dat we dit helemaal te danken hebben aan onze geliefde fossiele brandstoffen en de bijhorende machines. Ecomodernisten hebben kennelijk nooit gehoord van de arbeiders- of de vrouwenbeweging. Verwondert het nog iemand dat de ecomodernisten en de identitairen elkaar het afgelopen jaar gevonden hebben?

Ten slotte, voor de volledigheid: ook kinderarbeid bestaat nog altijd. Het aantal werkende kinderen wordt op zo’n 152 miljoen geschat. Een deel daarvan delft zeldzame aarden voor de elektrische auto’s die hier gepresenteerd worden als de redders dankzij wie de klimaatmaatregelen “geen pijn” gaan doen.

Om maar te zeggen: als er vandaag iets beweegt, dan is dat dankzij mensen die het doen bewegen – niet door mensen die op hun luie krent afwachten tot de Chinezen dan wel de ingenieurs het voor ons opknappen.

Wat we zelf doen, gebeurt tenminste.

 

Over deanderekrispeeters

Mobiliteitsexpert en blikopener bij Bandenloze Vennootschap DAKP. Levert onafhankelijk mobiliteitsadvies, second opinions en creatieve ondersteuning aan bewonersgroepen, oudercomités, bedrijven en overheden. Voor vrijblijvende info: deanderekris@gmail.com Geeft lezingen over mobiliteit voor wie er klaar voor is. Zie: www.koortzz.be Auteur van 'Het Voorruitperspectief' (2000), 'De File Voorbij' (2010) en 'Weg van mobiliteit' (2014). Nieuw boek 'Weg van het systeem' verschijnt in februari 2021. Schrijft daarnaast onder meer columns, opiniebijdragen, sporadische bijdragen her en der en - surprise! - blogberichten. Geeft les aan de PXL Hogeschool, afdeling Verkeerskunde

Volgende »

  1. Ik lees graag je blog. Jammer genoeg vind ik dit stuk intellectueel oneerlijk want je maakt geen onderscheid tussen klimaatontkenning, ecorealisme en het echte ecomodernisme. Een klimaatontkenner zoals Jean-Marie Dedecker die de ene keer de opwarming in vraag stelt, de andere keer de menselijke rol er in betwijfelt om in een volgende opiniestuk de Chinezen de schuld te geven van de opwarming kan op geen bijval rekenen bij ecomodernisten. Ecomodernisme heeft niets met klimaatontkenning te maken, dat bestrijd ik samen met jou!

    Ecomodernisme heeft ook niets met het identitaire te maken, in tegenstelling zelfs. Het is een kosmopolitische visie waarbij we de derde wereld ook welvaart en ontwikkelingskansen gunnen. We zien in dat daarom het BNP van de wereld niet snel zal dalen en we dus aan andere oplossingen moeten denken dan louter consuminderen. Het aantal kinderen dat naar school gaat stijgt en kinderarbeid neemt wel degelijk af, ook al kopen we meer elektrische wagens dan vroeger.

    N-VA kaapte de term ecorealisme. Ecorealisme is kort samengevat: we doen te weinig en als het ons iets kost doen we helemaal niets en we hopen dat innovatie uit de lucht komt vallen. De rol van innovatie is wel belangrijk, daar delen we sommige punten met ecorealisten. Ecomodernisten pleiten er dan wel voor een kader te creëren en extra budget te voorzien waarbij zowel publiek als private innovatie versneld word ingevoerd en uitgerold.

    Tot slot kan ecomodernisme trouwens hand in hand lopen met de fietsersbeweging, ook wij pleiten voor een betere ruimtelijk ordening met meer verstedelijking en meer open natuur. We pleiten ook voor publieke infrastructuurwerken in onder meer fietsinfrastructuur (wat echt noodzakelijk is). Dankzij innovatie binnen fietsen (e-bikes) groeit het aantal fietsers de laatste jaren sterk. Ik heb zelf een speed pedelec met dual battery systeem, een fiets die qua bereik en kwaliteit 5 jaar geleden niet bestond.

    Like

    Beantwoorden
  2. Weer een mooie: “Wat we zelf doen, gebeurt tenminste.”

    Bedankt voor je blog, Kris, en beste wensen voor allen. (En voor de “politiekers”: graag niet alleen wensen, maar ook daden.)

    Like

    Beantwoorden
  3. Wat is ecomodernisme:
    “Er zijn geen grenzen aan de groei. De aarde kan gemakkelijk 10 miljard mensen aan. Zonnepanelen en windmolens zijn een kostbare misstap, kernenergie heeft de toekomst. Biologische landbouw zal de wereld niet voeden, intensieve landbouw wel. De aanhangers van het zogeheten ecomodernisme, een nieuwe beweging van groene denkers en doeners, zijn uitgesproken optimistisch over de toekomst. Zij geloven in economische groei, niet in matiging. Ze bekijken de wereld nuchter en breken met romantische ideeën over leven in harmonie met de natuur. Ecomodernisten komen dan ook met een verrassende agenda om te zorgen voor meer natuur en een schoner milieu”.
    Wat zegt het CBS in Nederland:energie-, waterbedrijven, afvalbeheer, industrie, landbouw, delfstoffenwinning en bouwnijverheid zorgen voor een daling van de CO2-uitstoot, maarrr consumenten/huishoudens blijven meer uitstoten in het derde kwartaal van 2019 t.o.v. 2018. Consuminderen zal toch een cruciale factor blijven, omdat het doorwerkt in al die andere voornoemde lagen van energie-, waterbedrijven, afvalbeheer, industrie, landbouw, delfstoffenwinning, bouwnijverheid, en transport. Het is ook een raadsel hoe je intensieve landbouw kunt verenigen met natuur ( waar de mens geen hand in heeft gehad). Uit onderzoek blijkt dat enkel biologische landbouw een “natuurlijk” biotoop kan voorzien, ook op afstand zoals het Amazonegebied, voor flora en fauna. Ecomodernisme is het nieuwe “Intelligent Design”. Een beetje van alles (vooral tegenstrijdigheid en ontkenning), maar eigenlijk kun je er niks mee beginnen.

    Like

    Beantwoorden
  4. robert van wolputte

    Beste Andere Kris,

    Bij het begin van het nieuwe jaar worden de Lage Emissie Zones uitgebreider en strenger, maar wat wordt daarmee opgelost?

    Is het niet beter om alle auto’s (benzine-, diesel- en ook hybride- en zelfs electrische wagens) te verbieden in de stad en te voorzien in goede alternatieven zoals parkings aan de rand en goed openbaar vervoer, huurfietsen fietsen , enz….?

    Alleen de inwoners zelf zouden nog hun auto mogen gebruiken mits respecteren de zone 30 regels.

    Met de LEZ’s worden alleen de autobezitters en stedelingen met de minste koopkracht getroffen:

    – omdat er geen goed uitgebouwd openbaar vervoer is blijven zij aangewezen op te duur autogebruik
    – en nu moeten ze nog eens tol betalen of een nieuwe auto kopen!

    Dit is een maatregel die onevenredig de zwaksten treft.

    En haalt die maatregel ook iets uit?

    Met een goed onderhouden diesel Euro 4 blijven rijden is beter voor milieu en klimaat dan die te vervangen door een een nieuwe diesel, benzine en zelfs electrische auto!

    Alleen de LEZ zal niet veel oplossen aan de luchtkwaliteit in de stad.

    Graag uw deskundige mening daarover.

    Met vriendelijke groeten,
    Robert

    Like

    Beantwoorden

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.

%d bloggers liken dit: