RSS feed

Deze week in de aanbieding: flexibiliteit


Klimmers

Zoals de naam ‘Carrefour’ terecht suggereert, heeft het door deze supermarktketen aangekondigde ontslag van 1233 werknemers alles te maken met mobiliteit.

Dat komt om te beginnen door ons evoluerende koopgedrag.  Wat bij Bol.com en andere Amazons gekocht wordt kan natuurlijk niet meer bij Carrefour of in de wijkspar worden gekocht. Met een boutade: enkele klikken van de muis en er komt geen kat meer naar de winkel.

Voor veel economen is het geen reden tot mededogen. Al die rekkenvullers en kassiersters moeten maar bestelwagens gaan laden. Of ermee gaan rijden. Of aan pickordering gaan doen. Tot de volautomatische robots het van hen overnemen dan toch, parce qu’une disruption peut en cacher une autre. Economen hebben geen tijd voor sentiment. Zij zijn het soort mensen dat altijd aan de kant van de geschiedenis staat. Zelfs als dat soms rare bokkesprongen vereist. Flexibiliteit heet dat.

Wat is, is. Sterker nog: wat is, is onvermijdelijk. Of dat dan gewenst of wenselijk is, doet er dan niet toe. E-commerce bestaat nu eenmaal en omdat het bestaat moeten we het omarmen. Winsten zijn maakbaar, de werkelijkheid niet. Die moeten we dus ondergaan. Het is aanpassen of opkrassen. En als het management te laat beslist om aan te passen: aanpassen én opkrassen.

Wie dan empathie toont voor wie het gelag betaalt, wordt weggezet als een Gutmensch wiens goede bedoelingen recht naar de afgrond leiden. In het carambolische politieke discours van vandaag is sociaal zijn pas écht asociaal zijn, want bezorgdheid verraadt gebrek aan vertrouwen en we weten wat de beurzen daarmee doen: ze straffen het af en dan zijn we nog verder van huis.

Dus in naam van het sociale: laat ons kiezen voor de korte pijn. Zachte heelmeesters maken stinkende wonden. Negeer de opgehouden hand van de met ontslag bedreigde werknemers. De enige hand die telt is de onzichtbare. Negeer het zelfbeklag en vertel de werknemers eerlijk dat het zondagswerk in de supermarkt nu is ingehaald door de 24uurseconomie. Die vereist nachtwerk en een hoger werkritme en, in naam van de competitiviteit, lagere uurlonen en meer flexibiliteit. Eerlijkheid duurt het langst en meevoelend zijn verglijdt al snel in pamperen, dat kan elke baby u vertellen (gesteld dat baby’s konden spreken).

Eerlijk waar, ik was onder de indruk van dit plotse vermogen van onze economen om niet alleen op lange termijn te denken, maar ook nog eens op het  niveau van het grotere geheel –  zo los, zeg maar, van het hier en nu en van de particuliere belangetjes van wat individuen. Ik was trouwens niet alleen onder de indruk. Ik was ook verrast.

Dat vermogen heb ik immers steevast gemist toen het ging over de implementatie van lang van tevoren aangekondigde mobiliteits- en circulatieplannen in steden en gemeenten. Daar waren het niet de langere termijn en de grotere gemeenschap die prevaleerden. Daar ging het over het lot van individuele winkeliers die (misschien) zouden moeten opkrassen, omdat ze weigerden blijk te geven van de hun toegedichte creativiteit en zin voor innovatie en halsstarrig vasthielden aan hun voorbijgestreefde businessmodel van runshopping.

De ene ‘creatieve vernietiging’ is blijkbaar de andere niet en met de begrippen ‘flexibiliteit’ en ‘innovatie’ kan naar hartenlust worden geschoven. Nu eens zijn ze het recht van de werkgevers, dan weer de plicht van de werknemers of de overheid.

Het doet ook denken aan de selectieve verontwaardiging wanneer het concept ‘gratis’ op tafel komt. Zoals “de Jane Jacobs van het parkeerbeleid” (Jeff Speck), Donald Shoup, opmerkt: ‘random’ gratis parking uitdelen aan wie lang genoeg blokjes om rijdt is niet rechtvaardiger én even contraproductief als gratis elektriciteit of water verstrekken aan wie toevallig voorbijkomt.

Flexibiliteit. Vooralsnog is het vooral een handige eigenschap voor geesten die het status-quo in de verdeling – weze het die van macht, van rijkdom of van ruimte – heel genegen zijn.

 

Advertenties

Over deanderekrispeeters

Mobiliteitsexpert en blikopener bij Bandenloze Vennootschap DAKP. Levert onafhankelijk mobiliteitsadvies, second opinions en creatieve ondersteuning aan bewonersgroepen, oudercomités, bedrijven en overheden. Voor vrijblijvende info: deanderekris@gmail.com Geeft lezingen over mobiliteit voor wie er klaar voor is. Zie: http://www.v-g-s.be/ Auteur van 'Het Voorruitperspectief' (2000), 'De File Voorbij' (2010) en 'Weg van mobiliteit' (2014). Schrijft daarnaast onder meer columns, opiniebijdragen, sporadische bijdragen her en der en - surprise! - blogberichten.

»

  1. Jeff Speck kende ik niet, maar zo kwam ik wel terecht op twee TED-talks over ‘the walkable city’: https://www.ted.com/speakers/jeff_speck

    Beantwoorden
  2. Pingback: doordenkers over mobiliteit – low impact man: over leven binnen de grenzen van 1 planeet

  3. en zo kunnen we alles in de schoenen van de ‘economen’ schuiven. De enige reden waarom die carrefours sluiten (en op lange termijn nog heel wat andere winkelcentra) is het gedrag van consumenten, waarbij individuen veel kapitalistischer ingesteld zijn dan welke econoom dan ook. Wars van enige groene redenering of sociale redenering koopt de gemiddelde consument alles aan de allerlaagste prijs aan. Die consumenten willen individueel alle mogelijke sociale rechten en een goed loon, maar zijn niet dat zelfde loon te betalen aan mensen die hun diensten moeten leveren. Een auto kopen? Uit Korea, veel goedkoper. Een TV? Uit China, veel goedkoper….
    De economie kan alleen maar volgen.

    Beantwoorden
    • Dat is één standpunt, t.t.z. deze van de consument wiens normale economische aard iso om het beste aan de laagste prijs te krijgen. De normale economische aarde van de verkoper/leverancier/fabrikant is om een product met het grootste profijt te verkopen.
      Dat is nu eenmaal een soort natuurlijke economische gegevenheid (of beter: een soort natuurlijk proces binnen het economisch leven) – niks nieuws onder de zon. Dus je hebt het vanuit de consumentenzijde wel correct.
      En dan komt de cruciale vraag: hoe ken een sociale impuls in dat proces laten geboren worden? Die vraag beantwoorden is een uitdaging, maar niet onmogelijk. Dit vraagt een nieuw en levend denken, i.e. niet met starre materialistische abstracte begrippen. Van de juiste vragen, van de juiste begrippen en van een doordacht sociaal/moreel handelen hangt de toekomst van onze wereld af en op vrij korte termijn in de eerste plaats deze van Europa en van de westerse waarden zoals we deze kennen.

      Beantwoorden
    • @De Fruitberg. Ik vrees dat dit inderdaad klopt. “De economie kan alleen maar volgen.”… tenzij daar waar de overheid ingrijpt. Bv. hogere transportkosten, koolstoftaks, kerosine accijnzen laten betalen,… Maar dit alles is niet gemakkelijk in een geglobaliseerde wereld…

      Beantwoorden
      • Overheden moeten niet ingrijpen in het economisch leven, dat maakt het enkel nog erger. Er moet een andere structuur komen, een andere maatschappelijke ordening – als enige daadwerkelijk sociale remedie.

  4. Ironisch genoeg zie ik een reclame van bol.com onder dit knap geschreven en terechte betoog verschijnen 🙂

    Beantwoorden
    • Met een AdBlocker e.a. kan je die reclame wegfilteren.

      Beantwoorden
      • Wat netjes het punt van De Fruitberg bewijst: we willen allemaal wel sociale rechten en een goed loon, maar gunnen de schrijver van dit blog nog niet eens een cent.

      • @Wouter
        Zou het leven van de schrijver afhangen van reclame op deze site?
        En indien (deels) ja, hoeveel verdient de schrijver aan reclame die blijkbaar niet mag geblokkerd worden opdat het geld genereert?
        En gaat die reclame dan niet regelrecht in tegen wat de schrijver poneert?

        Als een consument opgedrongen zaken in het economisch leven niet wenst, zoals reclame, is dat zijn goed recht. Reclame is een symptoom van een decadent economisch leven. Maar dat weet u zelf ook wel.

      • Even voor alle duidelijkheid: ik verdien niets aan de hier vertoonde advertenties.

  5. @Chris S, je stelt “Overheden moeten niet ingrijpen in het economisch leven, dat maakt het enkel nog erger. Er moet een andere structuur komen, een andere maatschappelijke ordening – als enige daadwerkelijk sociale remedie.” Ik weet alleen niet welke structuur dat moet zijn, als het niet de overheid is. Als je denkt dat dit vanuit de mensen moet/zal komen, dan bewonder ik jouw optimisme. Zelf zie ik dat alvast niet gebeuren.

    Beantwoorden
    • Zoek naar ‘maatschappelijke of sociale driegeleding’, o.a. auteur (wijlen) Dieter Brüll.
      ‘Dé overheid’ is slechts één (belangrijke) actor van onze maatschappelijke structuur of sociale ordening. Tenzij je daaronder begrijpt ‘eenheidsstaat’ – dat juist de oorzaak is van veel sociale ellende en het zal nog verergeren.

      Beantwoorden

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: