RSS feed

Slot goed, al goed


De regering paste deze week de regelgeving over de toepassing van het alcoholslot aan. Elke aanscherping die het alcoholslot breder toepasbaar maakt is (veiligheids)winst, maar ik heb er toch drie bedenkingen bij:

Alcohol verboden-001

Hier hoorde je het argument dat met zo’n maatregel ‘iedereen wordt gestraft’ dan weer niet… 

1) het alcoholslot wordt voorbehouden voor recidivisten, waardoor het natuurlijk geen preventiemaatregel meer is (en al helemaal niet in een context waarin de pakkans nog altijd ontieglijk klein is)

2) doordat het alcoholslot alleen als een ‘straf’ wordt toegepast, krijgt het onterecht een stigma

3) het alcoholslot zou best algemeen worden toegepast als basisveiligheidsuitrusting. Het argument dat je daarmee ‘iedereen straft’ snijdt geen hout, aangezien de meerkost verwaarloosbaar zal worden door de schaalvergroting en/of makkelijk uit te wissen is door overbodige gadgets weg te laten of komaf te maken met de oversizing van auto’s. Maar dan zijn we natuurlijk bij een taboe aanbeland…

Naar aanleiding van een eerder mediastormpje over het alcoholslot schreef ik een tijdje geleden onder de titel ‘Bob de Brouwer’ onderstaande column in De Verkeersspecialist (uitgeverij Wolters-Kluwer).

“Je kent het wel, het verschijnsel dat politici eensklaps grote belangstelling tonen voor een beleidsthema, wat ballonnetjes oplaten, eventueel zelfs enkele beloftes lozen of een maatregel improviseren waarna ze het thema even plots weer loslaten en vergeten. De media noemen het ‘steekvlampolitiek’ en af en toe klagen ze erover.

Daarnaast is er het fenomeen van plotse journalistieke aandacht voor een thema die, na een hevige regenbui van bits and bytes en verontwaardigde editorialen, weer gaat liggen. De media klagen er niet over en noemen het kortweg journalistiek.

Ik van mijn kant, ik erger me eraan. Bij één weekendongeval beweegt er niets of niemand. Bij twee ongevallen rinkelt de telefoon al eens. Bij drie staat hij roodgloeiend. Wat er aan gedaan kan worden en waarom dat dan nog niet is gedaan? Graag vandaag nog een antwoord, want morgen is het geen nieuws meer.

Zo komt het dat verkeersveiligheid af en toe een thema wordt. Meestal voor de duur van één dag. Bij voldoende en/of voldoende jonge en/of voldoende bekende slachtoffers soms twee of drie dagen. Al naargelang van de vermoedelijke toedracht van de ongevallen verschuift de invalshoek. Van jongeren en ouderen over fietsers naar truckchauffeurs en motorrijders tot dode hoeken, speedpedelecs, medicatie en alcohol.

Laatst was het weer de beurt aan alcohol. Drie drama’s op enkele dagen met jonge fietsers onder de dodelijke slachtoffers en telkens een chauffeur met alcohol waar er verstand had moeten zitten. Mijn fairphone zoemde en de berichtjes van journalisten druppelden binnen. Ik zat in het buitenland en liet de kelk aan mij voorbijgaan. De jongste tijd ben ik ten prooi gevallen aan een zekere mediamoeheid. Bovendien zouden anderen vast hetzelfde zeggen. Iets met de voorspelbare ingrediënten: een hogere (gepercipieerde) pakkans, een consequente veiligheidscultuur waarin geen plaats is voor de combinatie van alcohol en rijden, de open deur dat voorkomen beter is dan genezen en dat een alcoholslot dus een reuzenstap voorwaarts zou zijn…

Verdorie, als ik een klomp had gehad was die toen gebroken. Want o akelige verrassing: er kwamen specialisten aan het woord die het alcoholslot van de hand wezen als een mooi, maar helaas onhaalbaar idee. “Belonen is beter dan bestraffen,” orakelde een hooggeleerde professor. Hij trad niet verder in detail, zodat ik me afvroeg hoe dat er concreet uit zou zien: een knuffel van de wijkagent (m/v/x) of  een gratis drankbonnetje voor iedere keer dat iemand betrapt wordt op nuchter rijden? Of wacht, ik weet het: een punt erbij op je rijbewijs! Misschien zou met deze positieve invulling het rijbewijs met punten eindelijk politiek draagvlak krijgen.

Alcoholslot (30)

“Het is makkelijk te omzeilen, zo’n alcoholslot,” leek een andere expert uit ervaring te spreken, “je laat je vriend blazen en kruipt vervolgens achter het stuur.” Zo’n extra barrière dat de dronken overtreder niet zonder een domme medeplichtige kan, dat leek me eigenlijk winst in vergelijking met de huidige situatie die lone wolves vrij spel geeft. Maar blijkbaar had ik dat toch niet goed begrepen.

“Het kost ook te veel,” wist een derde te melden. Ik verwachtte astronomische bedragen, maar meer dan het equivalent van een set lichtmetalen velgen bleek het niet te zijn. De journalist vergat jammer genoeg ook te vragen wat de kostprijs nog zou zijn als elk van de vijfhonderdduizend nieuwverkochte wagens met het snu(i)fje zou zijn uitgerust. Ik dacht ooit eens iets over schaalvoordelen te hebben gelezen, maar wellicht vergis ik mij.     

Maar goed, er waren nog meer argumenten om het alcoholslot niet te verplichten. “Het zou ontzettend veel mensen bestraffen, omdat een kleine groep iets fout doet.” Het rolde zomaar uit de mond van de woordvoerder van een instituut dat tot voor kort nog het woord ‘Verkeersveiligheid’ in zijn naam droeg. Een schrandere scribent had kunnen opmerken dat die kleine groep toch groot genoeg is om duizenden dodelijke en zwaargewonde slachtoffers per jaar te maken. En de vraag kunnen opwerpen of de doodstraf dan wel de levenslange straf voor de slachtoffers en hun families dan niet veel zwaarder woog dan de straf telkens voor het starten in een pijpje te moeten blazen. Maar Bourgondiërs die Weten Waarom stellen zo’n vragen niet. In dit land is het rijbewijs met pinten een onvervreemdbaar mensenrecht.

Overigens was de woordvoerder nog niet uitgepraat. “Je kunt beter mensen die iets verkeerd doen zwaarder straffen,” meldde hij nog. Wat mij dan weer vertwijfeld deed afvragen of die prof met zijn ‘belonen is beter dan bestraffen’ dan toch niet uit z’n nek had gekletst.

Ach, misschien bekijk ik de zaken gewoon te nuchter. Ik leg mij te rusten, in de geruststellende wetenschap dat het morgen over iets anders zal gaan. Over rekeningrijden bijvoorbeeld. Lang geleden trouwens dat we nog eens onderzocht hebben of dat wat uithaalt.

 

Advertenties

Over deanderekrispeeters

Mobiliteitsexpert en blikopener bij Bandenloze Vennootschap DAKP. Levert onafhankelijk mobiliteitsadvies, second opinions en creatieve ondersteuning aan bewonersgroepen, oudercomités, bedrijven en overheden. Voor vrijblijvende info: deanderekris@gmail.com Geeft lezingen over mobiliteit voor wie er klaar voor is. Zie: http://www.v-g-s.be/ Auteur van 'Het Voorruitperspectief' (2000), 'De File Voorbij' (2010) en 'Weg van mobiliteit' (2014). Schrijft daarnaast onder meer columns, opiniebijdragen, sporadische bijdragen her en der en - surprise! - blogberichten.

»

  1. Je snapt het niet hé Kris, of wil het niet snappen.
    Niet de kostprijs is de straf.
    De stigmatisering van de talloze bestuurders die niet beschonken rijden is dat wel.
    Blijkbaar is de stigmatisering van een vermeende oplossing erger voor jou …

    Misschien kan als proef het alcoholslot verplicht worden op de fiets ?
    Daar wordt meer & zwaarder beschonken mee gereden, maar nog veel minder op gecontroleerd.

    Waar je een autobestuurder met teveel op nog wel eens kan overtuigen om niet meer zelf naar huis te rijden, moet je dat echt eens proberen met één die -speciaal daarom- met de fiets gekomen is …

    Beantwoorden
    • De stigmatisering is juist iets wat Kris als probleem aanhaalt. Door een alcoholslot steeds als straf toe te passen ipv als basisuitrusting, voelen veel mensen – waaronder jij dus – het alcoholslot als stigmatiserend aan als het (algemeen) wordt toegepast. Eigenlijk bevestig je dus het punt van Kris.

      Wat alcohol en fietsers betreft: er is een wezenlijk verschil tussen een beschonken fietser en een beschonken autobestuurder, nl. het voertuig waarmee ze onderweg zijn. Een beschonken fietser brengt vooral zichzelf in gevaar, en aangezien zijn massa en snelheid veel geringer is dan die van de autobestuurder met zijn voertuig, betekent de fietser veel, veel minder een gevaar voor andere weggebruikers dan de autobestuurder, zelfs als die laatste niet in beschonken toestand zou zijn. Ik wil hiermee niet zeggen dat dronken fietsen ok is, maar je mag dronken fietsers niet zomaar gelijkstellen aan dronken autobestuurders. Juridisch gezien wordt dat wel zo gedaan, ethisch gezien heb ik echter meer moeite met dronken autobestuurders dan met dronken fietsers. Omdat autobestuurders in die toestand in staat zijn anderen te doden, en fietsers zijn daartoe veel minder in staat. Die worden nog eerder zelf doodgereden dan dat ze iemand anders doen verongelukken, om het cru te stellen.

      Ook bij botsingen in dronken toestand geldt immers dat voornamelijk massa en snelheid dodelijk zijn, en eigenlijk niet de dronken toestand op zich. Het dronken rijden verhoogt wel enorm de kans op een (dodelijke) botsing, maar speelt in de ernst ervan maar een kleine rol, of enkel onrechtstreeks. (Mensen in dronken toestand zijn bvb. overmoediger en rijden sneller.) In Alloo bij de Wegpolitie stelde zelfs een agent dat dronken bestuurders doorgaans beter uit een zware botsing komen dan degenen die niet dronken waren: de dronken personen zetten zich niet schrap en spannen hun spieren niet op, waardoor ze een soort lappenpop worden en minder kans hebben zware kwetsuren op te lopen. De impact wordt beter opgevangen. Degenen die niet door de alcohol werden beneveld, reageren instinctief anders, spannen wel al hun spieren op, met meer kans op zware, al dan niet dodelijke kwetsuren. Ik weet niet of dit juist is, maar laat het toch maar een extra reden zijn waarom dronken rijden zo crimineel en wreed is. En waarom een alcoholslot als basisuitrusting zinvol is.

      Beantwoorden
      • En opnieuw de vergoelijkende onzin-redenering dat dronken fietsen niet zo’n erg is.
        Het maakt uiteindelijk echt niet uit wie wie dood rijdt hoor …

        Overigens zijn de gevolgen van ongevallen met dronken bestuurders erger.
        Ook onaangepaste snelheid is een gevolg daarvan.
        Te snel is één ding.
        Ik kom er geregeld tegen die net onaangepast trààààg rijden (enfin, zwalpen).

      • ‘Minder slecht’ is niet hetzelfde als ‘goed’, en nog altijd ‘slecht’. Als je aandachtig mijn tekst herleest, zul je zien dat ik niets ‘vergoelijk’. Het is gewoon onzin geen onderscheid te (willen) zien en maken tussen een fiets en een auto.

        Wie wie doodrijdt lijkt me nu juist wel een heel essentieel punt. Niet alleen voor de betrokkenen bij de aanrijding. Maar ook om de juiste conclusies te trekken en gevaren correct thuis te brengen ipv aan victim blaming te doen en gevaren te over- of onderschatten. Want hoe kan je anders een goed verkeersveiligheidsbeleid op poten zetten en de juiste prioriteiten stellen?

    • Eigenlijk heeft Felix alles al gezegd. En waarom zou je beginnen met voertuigen waarvan er veel minder rijden en die veel minder anderen in gevaar brengen? First things first: eerst de dodelijkste voertuigen waarvan er het meest rijden (procentueel kost het bij een auto ook veel minder). Maar ja, ‘de auto mijn vrijheid’ zeker? Dan moet er reclame gemaakt worden waarbij de bestuurder na het instappen eerst moet blazen voor hij kan starten 🙂 Dan krijgt ‘statussymbool auto’ nóg een knauw 🙂

      Beantwoorden
  2. Ik rijd nooit met teveel op, maar ik zou me niet gestigmatiseerd voelen mocht er standaard een alcoholslot in elke wagen zit. Zoals Kris terecht aangeeft: moderne wagens worden steeds groter en zwaarder en puilen uit van de overbodige snufjes, maar een eenvoudig alcoholslot zou niet kunnen? BS.

    Beantwoorden
  3. Eerlijk gezegd, in Frankrijk is er een tijd geleden een draconische maatregel genomen die iedereen verplichte om een alcoholtester in de wagen te hebben. Ik vond dat van de pot gerukt. Een alcoholslot, wat wel iets zou bijbrengen aan mijn veiligheid, zou ik wel kunnen accepteren. Maar toch zou ik me in dat geval ook enigszins storen aan ’t feit dat ik (ik drink nooit drinkt op dagen dat ik met de wagen rijd) zo’n controles zou moeten ondergaan, maar ’t veiligsheidseffect op zoveel andere bestuurders zou die ontevredenheid meer dan neutraliseren. Maar liefst toch eerst een rijbewijs met punten aub, dat zou onze veiligheid nog meer ten goede komen volgens mij.

    Beantwoorden
  4. Met de e-fiets die op 25 km/h begrensd is, vind ik dat de fietsindustrie al een stap gezet heeft. Nu is het m.i. aan de autoindustrie: ze mogen nog kiezen, ofwel een alcolholslot, ofwel ISA (intelligente Snelheidsadaptatie). Lijkt me niet meer dan fair :-).

    Persoonlijk heb ik zowel het slot als ISA geen enkel probleem mocht dit verplicht zijn. WegWanBeheer: we hebben toch al een tachograaf bij wegvervoer en scheepvaart. Moet iedereen die zich sowieso aan de snelheid, rij- en rusttijden houdt zich dan ook gestigmatiseerd voelen? Ik denk dat dat nogal meevalt.

    Beantwoorden
    • En een alarmpje als je je gordel niet draagt, hoe stigmatiserend voor degene die wél altijd automatisch een gordel dragen 🙂

      Beantwoorden
    • Ja maar die mensen bij wegvervoer en scheepvaart wil de overheid wel beschermen via die tachograafverplichting.

      De rest van de mensen wil de overheid dus eigenlijk niet beschermen. Want dat is hun individuele verantwoordelijkheid.

      Onze overheid zegt zo ook: heeft je auto geen tachograaf? Of ISA, alcoholslot, lane guidance system, AEB (autonomous emergency braking)…? Dan zit je niets in met je eigen verkeersveiligheid en die van een ander!

      Beantwoorden
    • Fietsen, e-bike en speed-pedelecs zijn helemaal niet begrensd …
      Ze gaan nog steeds sneller dan 25 of 45 als je ’t bijgetrapt krijgt – of bergaf.

      ISA terwijl verkeersbordendatabank zo’n puinhoop is, dat ze intussen opgedoekt werd ?
      (vervangen door iets dat niet beter is …)

      ISA op de Antwerpse ring ?
      Ineens 50 vanuit het niets (vooraf 100) waar er niks, maar dan ook niks te zien is waarom ?
      Terwijl alle niet-ISA voertuigen uiteraard gewoon verder rijden en die dynamische onzin van het VVC laten voor wat het is ?

      Beantwoorden
      • Met “begrensd” weet je best welk effect ik bedoel in vergelijking tot de auto’s.

        Als je alle technische snufjes bekijkt die mogelijk zijn in de wereld moet je mij niet wijsmaken dat als de politiek zoiets zou verplichten de industrie dit niet zou kunnen implementeren. En zo’n systeem hoeft niet direct volledige dekking te krijgen. ’t Zal sowieso nodig zijn als ze ooit werk willen maken van zelfrijdende voertuigen.

        Ja, niet-ISA voertuigen zullen gewoon kunnen verder rijden. Maar ik snap je punt niet. Oude auto’s hebben ook niet de milieunormen van nieuwe voertuigen en rijden ook gewoon rond. Moest de politiek dan maar geen nieuwe normen opgelegd hebben? Ook niet voor E-peil in huizen of verbrandingstoestellen, kachels,…

  5. Alcohol, de sociaal aanvaarde drug.
    Maar wat met drugs? Een drugsslot? Een paar jaar geleden zagen we eens een chauffeur en passagier een jointje smoren terwijl we in de file stonden.

    Beantwoorden
    • Zou ook mogen voor mij, maar misschien best ‘first things first’? Alcohol wordt veel vaker gebruikt en is in bepaalde kringen zelfs sociaal aanvaard achter het stuur.

      Beantwoorden
  6. En ’t volgende ?

    Een drugsslot ?
    Vermoeidheidsslot ?
    Medicatie-slot ?
    Hooikoorts-slot ?
    Leeftijd-slot ?
    Rijbewijs-slot ?

    Intussen rijden duizenden effectief als rij-ongeschikt gediagnosticeerde bestuurders rond omdat er niks gebeurt met die medische diagnose.

    Elke recente auto hééft overigens een verborgen digitale “tachograaf”

    Beantwoorden
    • Je hebt verschillende bronnen, maar bij ernstige auto-ongevallen is de kans groot dat snelheid, alcohol, telefoongebruik en/of emoties erbij betrokken zijn. Voor alcohol bestaat al een werkend slot. Je weet dat sommige van jouw vbn in de praktijk moeilijk te realiseren zijn.

      Wat is jouw bron voor “Intussen rijden duizenden effectief als rij-ongeschikt gediagnosticeerde bestuurders rond omdat er niks gebeurt met die medische diagnose.”?

      Wat je met “verborgen digitale tachograaf” bedoelt, weet ik niet.

      Beantwoorden
    • Alcohol heeft zware effecten op het het menselijk lichaam, op het inschattingsvermogen en op de reactietijd. Daarom valt die ook in de categorie harddrug. Ook al is overmatig alcoholgebruik bij sommigen sociaal aanvaard en dat van andere harddrugs niet.

      Je hebt wel gelijk dat bepaalde medicatie en zware vermoeidheid gedeeltelijk 1 van de effecten kunnen geven die ook bij alcoholgebruik ontstaan.

      Misschien kan ik dat dan lezen als uw pleidooi van een meer omvattende test dan een alcoholtest van een alcoholslot? Bv. een test gericht op de reactietijd en inschattingsvermogen?

      Zo wordt iedereen onder invloed van drugs, alcohol, bepaalde medicatie of zware vermoeidheid gedetecteerd. Zodat die mensen tijdelijk niet meer hun zware machine – met voor anderen en/of zichzelf dodelijke kinetische energie – kunnen besturen.

      Beantwoorden

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: