RSS feed

In het kwadraat

Geplaatst op

IMG_1088

Nieuws blijft nieuws, ook al is het oud nieuws. Dat bleek deze week nog maar eens toen het BIVV de kranten haalde met het bericht dat het aantal verkeersslachtoffers in ons land zwaar onderschat is. Het ‘dark number’ blijkt vooral fietsers en voetgangers te bevatten. Maar goed. Ik ben blij met elk bericht dat, anders dan de hoerabulletins die ministers graag de wereld insturen, duidelijk maakt dat het met de verkeersveiligheid nog lang niet snor zit. Zelfgenoegzaamheid leidt immers tot gemakzucht. En in dit geval is die dodelijk.

Laat ik het oude nieuws overigens nog eens larderen met ander oud nieuws: zelfs als we al die verkeersslachtoffers foutloos in onze statistieken konden pompen, dan nog zou er sprake zijn van een enorme onderregistratie. Want zoals slachtofferorganisaties zoals Rondpunt, Ouders van Verongelukte Kinderen of Missing You maar al te goed weten en  anderen, misschien uit lijfsbehoud, doorgaans vergeten, wordt met elk verkeersslachtoffer een meervoud aan mensen getroffen: broers, zussen, kinderen, (groot)ouders, vrienden van het slachtoffer en, nog vaker vergeten, dezelfden van de ‘dader’, die, schuldig of niet, daarna nooit nog hetzelfde leven zal lijden als daarvoor.

Ik dacht er weer aan toen ik de berichtgeving las over de dode hoek die gisteren weer maar eens zijn naam alle eer aandeed in Essen.  Een zevenjarig fietsertje kwam onder de wielen van een afslaande vrachtwagen terecht. Het oudere zusje en, als het waar is wat ik lees, nog heel wat andere kinderen waren getuige van de tragedie. Vele levens die van het ene moment op het andere ingrijpend zijn veranderd, maar nooit in een statistiek van verkeersslachtoffers zullen worden teruggevonden.

In De Standaard werd de vraag opgeworpen of het wel verantwoord is een kind van zeven jaar alleen de weg op te sturen. Het lijkt een logische vraag, maar niet als het de enige is. Andere vragen die hadden kunnen worden gesteld waren bijvoorbeeld:

– is het verantwoord zware vrachtwagens net voor schooltijd in een schoolomgeving te laten rijden?

– hoe mensvriendelijk is een maatschappij die uitgaat van een feitelijk ‘verkeersverbod’ voor kinderen tot tien jaar?

Die vragen werden dus niet gesteld. Ook niet door de verkeersspecialisten van het BIVV of  de Universiteit Hasselt.

Zij hadden het erover dat jonge kinderen de soms fatale fout maken te denken dat een automobilist die door hen gezien is hen ook heeft gezien. En dus niet over het gebrek aan empathie bij automobilisten, die er geen rekening mee houden dat kinderen ‘kinderen’ zijn. Bijgevolg werd er geen lans gebroken voor extra aandacht voor deze problematiek bij de rijopleiding. En al evenmin voor een sensibiliseringscampagne die chauffeurs zou oproepen tot de ‘dubbele voorzichtigheid’ die het verkeersreglement nochtans al tien jaar voorschrijft.

Nee, het ging over kinderen die niet alleen de straat op mogen tot de leeftijd van minstens tien jaar. En daarna dan nog alleen met ‘opvallende fietsuitrusting’ en helmpjes. Alsof een fluohesje in de dodehoek wél zou zijn gezien. Alsof een helmpje bestand zou zijn geweest tegen het gewicht van een tientonner.

Als klap op de vuurpijl geeft het BIVV nog mee dat fietsertjes “duidelijke instructies moeten krijgen over hoe je aangeeft welke richting je uit wil als fietser” – daarmee rücksichtslos de filosofie van Jean-Luc Dehaenes aanpassing van het verkeersreglement onderuithalend.

Allicht is het zo niet bedoeld, maar het artikel onder de vermanende titel ‘Laat kinderen onder de tien jaar niet alleen fietsen’ leest als één lange veroordeling van de ouders: kind te vroeg de baan opgestuurd, (wellicht) in de verkeerde kledij, met onvoldoende oefening en te weinig instructies.

Hoe zouden de ouders zich daarbij voelen? Eigenlijk wil ik het me niet voorstellen, maar misschien komt de omschrijving  ‘als slachtoffers in het kwadraat’ een beetje in de buurt.

Advertenties

Over deanderekrispeeters

Mobiliteitsexpert en blikopener bij Bandenloze Vennootschap DAKP. Levert onafhankelijk mobiliteitsadvies, second opinions en creatieve ondersteuning aan bewonersgroepen, oudercomités, bedrijven en overheden. Voor vrijblijvende info: deanderekris@gmail.com Geeft lezingen over mobiliteit voor wie er klaar voor is. Zie: http://www.v-g-s.be/ Auteur van 'Het Voorruitperspectief' (2000), 'De File Voorbij' (2010) en 'Weg van mobiliteit' (2014). Schrijft daarnaast onder meer columns, opiniebijdragen, sporadische bijdragen her en der en - surprise! - blogberichten.

»

  1. Je slaat – weer – de nagel op de kop.

    Er zit ook iets grondig fout bij de beoordeling van ‘dodehoekongevallen’. Men gaat er blijkbaar spontaan vanuit dat als iemand wordt aangereden door een afdraaiende vrachtwagen het slachtoffer zich wel in de dode hoek zal hebben bevonden en dat de bestuurder dus niets te verwijten valt. Dat zal soms inderdaad het geval zijn, maar als ik zie hoe vaak wagens – die geen of een erg beperkte dode hoek hebben – toch fietsers/voetgangers de weg afsnijden bij het rechts afslaan, dan is het wel duidelijk dat zo’n ongevallen in veel gevallen niets te maken hebben met niet kunnen zien, maar wel met het niet kijken van de bestuurder. (Of in de extreme gevallen met een ‘ik heb een auto, dus ik heb voorrang-houding’.)

    Laatst heb ik nog door eigen oplettendheid kunnen vermijden dat ik door een rechtsafslaande vrachtwagen werd aangereden. Ik weet 100% zeker dat de bestuurder mij kon zien, want ik kon hem rechtstreeks vol in zijn gezicht kijken en ging er in eerste instantie zelf vanuit dat hij mij gezien had (oogcontact) maar toch sneed hij mij bijna de weg af. Door een uitwijkmanoeuvre van mijn kant is er niets gebeurt, en toen bleek hij aan het telefoneren was en bleek uit zijn reactie (of beter gezegd zijn gebrek aan reactie) dat hij niet eens had opgemerkt dat ik voor hem had moeten uitwijken. Als het toch tot een aanrijding was gekomen, dan was ook dit ongeval zo goed als zeker als een dodehoekongeval geklasseerd geweest waarbij de bestuurder niets te verwijten viel

    Ook het volgende is in dat kader veelzeggend: http://www.mobimix.be/inhoud/2014/6/11/4597

    Gezien dode hoeken niet ontstaan door de lengte van het voertuig, maar door de vorm van bestuurderscabine lijkt de vraag waarom die cabines niet anders worden ontworpen zich op. Ik kan me niet voorstellen dat er op dat gebied geen mogelijkheden zijn.

    Beantwoorden
  2. Kris en Renaat hebben allebei 100% gelijk. Ik start met 2 anekdotes.

    Lang geleden fietste ik op een fietspad. Mooi weer, fietsen in korte mouwtjes en de auto’s reden met de ramen open. Op een bepaald moment word ik ingehaald door een auto, met 2 kinderen op de achterbank. Het volgende moment lig ik in de struiken (gelukkig, nu staat daar een elektriciteitskast) nadat het portier rechtsachter onzacht tegen mijn stuur gekwakt was. Mama besloot rechts af te slaan (richtingaanwijzers waren toen al een dure optie). Wat me nog altijd bijblijft is het geschater van de kinderen dat veranderde in gekrijs op het ogenblik dat fiets en auto elkaar raakten. Mama is overigens niet gestopt, maar als u dit zou lezen, ik leef dus nog. Ik hoop dat uw kinderen zoiets niet meer hoeven meemaken.
    Volgende anekdote, een paar jaar later. Ik fiets op een fietspad (ik val in herhaling) wanneer een vrachtwagen op gelijke hoogte komt met me. Zelfs al is het nog een honderdtal meter voor het kruispunt, de chauffeur zet z’n richtingaanwijzer op en blijft achter me rijden, ook al laten de automobilisten achter hem duidelijk hun ongeduld horen. Als ik over mijn schouder kijk, heb ik oogcontact met de vrachtwagenchauffeur. Dit gewoon om aan te geven dat het op 2 manieren kan.
    Dodehoeksongevallen zijn vaak een makkelijkheidsoplossing (“ik had de fietser niet gezien”, ‘looked but failed to see’ heet dat dan – http://www.duurzame-mobiliteit.be/sorry-mate-i-didnt-see-you). Vrachtwagendesign helpt een beetje (http://www.transportenvironment.org/publications/smarter-safer-cleaner-how-small-changes-lorry-design-can-make-big-difference maar dit wordt tegenhouden om de belangen van de producenten te beschermen (sic)), fietseducatie helpt uiteraard.
    Bottom line is dat heel veel mensen dagelijks met een gevaarlijk wapen de straat opgaan en wanneer het fout loopt, is het ‘per ongeluk’. Dat die mensen de regels niet kennen (de meeste dus) of niet naleven (vaak bewust) maakt het misdadig, maar is maatschappelijk perfect aanvaardbaar (terwijl het naleven van de regels voor velen vaak minder aanvaardbaar is, rij maar eens 30 in een zone 30). Hun houding (en die van de wetgever) is ook zeer hypocriet. Je moet na een bijna-ongeval maar eens op een autoruit tikken om erop te wijzen dat er zonet bijna een dode/gewonde was gevallen. Dan ben jij de agressor en probeer je ‘schade’ toe te brengen aan hun voertuig (yeah, met de blote hand), terwijl ze seconden ervoor bijna een oma op een zebrapad van de sokken hadden gereden.

    Beantwoorden
  3. Wat me zeer opvalt, zeker de laatste maanden, is dat veel autobestuurders een voorrang van links opeisen tov fietsers. Ze zien me komen, open en bloot, en ze kijken wel degelijk naar mij om dan plots gas te geven en voor mijn neus de weg op te komen. Of aan kruispunten een tegenligger die naar links moet en toch vlak voor mij gaat kruisen, dat terwijl ik dat (alweer) open en bloot zichtbaar ben. Ik ben niet zo een trage fietser, ik ga al snel 25-30 km/u (waar mogelijk) en dan schrikken ze meer dan eens dat ik zo heel dicht tegen hen kom. Dat doe ik dan ook, berekend, bewust (ik kan steeds remmen en stoppen) om zo aan te tonen dat ik wel dichterbij was en sneller aankwam dan ze denken.
    Het is ook niet omdat ik een fietser ben dat ik tijd zat heb en zij met de auto zijn en in tijdnood zijn. Uit persoonlijke ervaring weet ik dat ik met de fiets al even snel (of sneller) ben dan zij met de auto.
    En in de stad is niet de fietser de hindernis voor de auto, maar is het de auto de het verkeer vertraagd.
    Het lijkt dikwijls dat de autobestuurders nog steeds van het idee uitgaan dat een fietser een recreatieveling is en dus tijd zat heeft. En niet dat een fiets een zeer efficiënt middel zou kunnen zijn voor veel verplaatsingen, en de persoon op de fiets ook wel ergens op tijd aan zou moeten kunnen komen.

    Beantwoorden
  4. Rudy Verhelst

    Als weggebruiker die het probleem ‘ Dode Hoek’ kent heb ik eens een andere automobilist gewaarschuwd voor een van tegenoverliggende linksafdraaiende vrachtwagen . De ergernis van die automobilist veranderde in een dankgebaar daar de toen heersende 90km een dodelijk ongeval kon veroorzaken en hij wijselijk ook zijn snelheid verminderde en de vrachtwagen op enkele meters voor ons zijn manoeuvre verder uitvoerde.
    Een andere situatie, aan een semi-industriezone reed een brommer op het fietspad, een vrachtwagen draaide voorzichtig het industrieterrein op, de bromfietser had dit niet gezien, met het gevolg dat ik beide verwittigde door lang te toeteren, gevolg beiden stopten.
    Eerlijk, dit doet deugd als je zo (soms brutaal) mensen kan verhelpen voor een ongeval.
    Als fietser, zonder helm en soms met heshje of voetganger blijf ik ook alert voor het verkeer.

    Beantwoorden
  5. Ik kan je alleen maar 100% gelijk geven met dit geweldig opiniestuk…

    Beantwoorden
  6. Ik kan er over meepraten: http://youtu.be/SNPJWva-ONk

    En dan schreeuw je je verontwaardiging uit (zonder scheldwoorden), zie je haar in haar middelste achteruitkijkspiegel kijken, en rijdt ze gewoon door. Als ik niet geremd had waren we gegarandeerd gebotst. Op dat vlak is een auto echt asociaal: de bestuurder is niet aan te spreken, je kan ze niet doen stoppen, enkele seconden later zijn ze 100 meter verder en ze voelen zich onaantastbaar in hun gepantserde stalen kooi van 1000 kilo. Ik ken ook geen enkele plek waar mensen zo asociaal en agressief worden als in een auto (ook als je meerijdt met iemand merk je dat soms).

    Nog een gevalletje ‘niet zien’ of ‘niet willen zien’: http://youtu.be/SK3wr6zh7lQ

    Beantwoorden
  7. Kris: Ok, de tweede reactie was al gemodereerd en de eerste nog niet, vandaar dat ik alleen de tweede zag. Verwijder deze reactie en die van 22:18 maar.

    Beantwoorden
  8. Pingback: Zero Vision | De Andere Kris Peeters

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: